حفاظت از طوطی خاکستری آفریقایی در دلتای نیجر با کمک جوامع محلی؛ هیزم، چوب‌بری و صیادان دوره‌گرد تهدیدهای اصلی‌اند
بنیاد جهانی طوطی (World Parrot Trust) در گزارشی که ۱۳ اکتبر منتشر شد، از پروژه‌ای در جزیره‌ی آکاسا در ساحل دلتای نیجر در نیجریه خبر داد؛ جنگل‌های این جزیره به‌عنوان یک «منطقه‌ی کلیدی تنوع زیستی» شناخته می‌شوند و از پایگاه‌های مهم طوطی خاکستری آفریقایی هستند که در فهرست گونه‌های در خطر انقراض (Endangered) قرار دارد. بررسی‌های میدانی سال‌های ۲۰۱۷ تا ۲۰۱۹ محل حضور طوطی‌ها و تهدیدهای اصلی را مشخص کرد و از سال ۲۰۲۴ پروژه با نظرسنجی خانوارها، جلسات گروهی و مشورت با سران قبیله و کمیته‌های توسعه‌ی محلی، به سراغ ریشه‌ی این تهدیدها رفت.
نتایج نشان می‌دهد سه عامل بیشترین فشار را وارد می‌کنند. اول، تقاضای زیاد برای هیزم جهت دودی کردن و نگهداری ماهی؛ دوم، قطع درختان بزرگی که طوطی‌ها برای لانه‌سازی، استراحت شبانه و تغذیه به آن‌ها وابسته‌اند؛ و سوم، صید طوطی که بیشتر کار صیادان حرفه‌ای دوره‌گرد از بیرون منطقه است، معمولاً در فصل خشک انجام می‌شود و به اجازه‌ی بزرگان محلی نیاز دارد. نکته‌ی امیدوارکننده این است که ساکنان این پرنده را می‌شناسند، به آن علاقه دارند و کاهش جمعیتش را هم دیده‌اند. مرحله‌ی بعدی پروژه، طراحی و آزمایش راه‌حل‌ها با خود مردم است؛ از جمله فناوری‌های کم‌مصرف‌تر برای فرآوری ماهی و مشارکت دادن جامعه در پایش طوطی‌ها و زیستگاهشان. البته هنوز اقدام اجرایی مشخصی گزارش نشده و پروژه در مرحله‌ی مشورت و طراحی است.
طوطی خاکستری یکی از محبوب‌ترین پرندگان خانگی در ایران است و همین تقاضای جهانی، یکی از عوامل اصلی کاهش جمعیت وحشی آن بوده است. تجارت بین‌المللی نمونه‌های وحشی این گونه از سال ۲۰۱۶ با انتقال به پیوست یک CITES ممنوع شده است؛ بنابراین خرید جوجه‌ی پرورشی با حلقه‌ی پای بسته و منشأ مشخص، تنها انتخاب مسئولانه برای علاقه‌مندان است.
منبع: World Parrot Trust